Rosa M. Crujeiras: “Faremos do coñecemento a nosa vangarda, a nosa bandeira e o noso dereito»

A profesora Crujeiras iniciou a súa intervención debullando as metas que persegue como reitora. Así, puxo o foco na súa vontade de “construír unha nova Universidade que avance, adiantándose ás demandas sociais, que innove na maneira de facer e de relacionarse, que conte coa sociedade e para a sociedade, e que coide do noso e que coide de nós”. Para a catedrática de Estatística e Investigación Operativa é fundamental “consolidar e fortalecer o sentimento de pertenza” á comunidade universitaria da USC. “Unha comunidade que sexa exemplo de acollida, de inclusión, de igualdade e de respecto, na que a diversidade non só sexa recoñecida, senón tamén coidada e celebrada como unha das súas maiores fortalezas”, salientou. “E unha comunidade que se consolide como unha verdadeira forza de transformación, comprometida coa xeración e a transferencia do coñecemento, co pensamento crítico e coa contribución ao progreso social”, engadiu.

Defensa do sistema público

Rosa M. Crujeiras dedicou boa parte do seu discurso a realizar unha defensa do sistema educativo público no que ela mesma se formou. “A miña formación vital e profesional foi posible grazas a un sistema educativo público que me acompañou desde a escola rural de Artes, a parroquia de Ribeira onde nacín, ata esta Universidade. Primeiramente da man de mestras e mestres cuxo labor foi determinante na miña aprendizaxe, e despois profesoras e profesores a quen lle debo a miña relación co coñecemento, definida pola curiosidade e o espírito crítico”, sinalou. Nese contexto, continuou a reitora, “o ensino público revelou o seu sentido máis profundo: o de garantir a igualdade de oportunidades e facer posible que as persoas poidan desenvolver todo o seu potencial con independencia da súa orixe e das circunstancias de partida”. Por iso, concluíu, “o sistema público de educación, en todos os seus niveis, constitúe un dos principais patrimonios colectivos dun país”.

Transformación social

A reitora reclamou o espazo da Universidade na sociedade “como axente activo de transformación social”. A nosa debe ser, dixo, unha voz de valores: “de bo goberno, de transparencia, de ética, de exemplaridade e de responsabilidade pública. Unha voz que se traduza en accións fronte a problemas sociais ante os que non debemos permanecer en silencio”.

Así acontece coa emerxencia social da vivenda, un dos aspectos nos que se detivo Rosa Crujeiras xunto coa atención á saúde mental, ou coa obriga “que asumimos de actuar con firmeza fronte á violencia machista e fronte aos discursos de odio”. E do mesmo xeito, subliñou, “debemos reforzar o noso compromiso coa sostibilidade e coa resposta á emerxencia climática, integrando a responsabilidade ambiental no conxunto das políticas institucionais e asumindo con decisión os Obxectivos de Desenvolvemento Sostible como horizonte da nosa responsabilidade pública”.

López: “deber cumprido”

“Volto con moitas gañas á vida de profesor na miña Facultade de Dereito, onde sempre me atoparán ao servizo da USC”. Así despedía no acto o seu mandato o reitor Antonio López, que asegurou estar “feliz”. “Se a toma de posesión estaba marcada pola mestura entre ilusión e responsabilidade, neste momento de remate e traspaso de poderes os sentimentos dominantes son a satisfacción do deber cumprido e unha infinita gratitude”, manifestou.

“Foi un auténtico privilexio servir a esta Universidade como o reitor centésimo septuaxésimo segundo nestes dous mandatos reitorais e é tamén unha honra traspasarlle o bastón e a medalla como símbolos do goberno universitario á Reitora Crujeiras”, dixo.

No seu discurso aproveitou ademais para reivindicar o poder transformador da sociedade da Universidade pública. “Nada do que ten pasado en Galicia e en España podería ser imaxinado sen as súas Universidades”, asegurou, con especial acento no público, “elemento esencial para a igualdade de oportunidades, o gran motor deste elevador social que permite que cadaquén poida atinxir o lugar que lle corresponde sen máis condicionantes que os das súas capacidades persoais e o seu esforzo”. “Por iso -asegurou-, creo no sistema universitario público de Galicia e creo na Universidade de Santiago de Compostela, unha universidade completa, comprometida coa cultura e a proxección internacional e que ten demostrado solvencia e xestión rigorosa dos seus recursos”.

Tivo ademais López palabras de agradecemento para “todas as persoas que co seu traballo e dedicación nos trouxeron ata aquí, pero nada sería posible sen a xenerosidade de quen se implicaron asumindo responsabilidades de distinta natureza, pola vocación universitaria demostrada e o compromiso acreditado, que nos permitiu superar situacións límite, como a pandemia”, advertiu

No espazo dos agradecementos institucionais, que fixo especiais para a Xunta de Galicia, o Goberno de España, as Deputacións da Coruña e Lugo e os Concellos de Santiago e Lugo, reivindicou un gran pacto institucional polas Universidades e a Ciencia, “con especial intensidade entre Estado e CCAA, pois só así se poderán acadar algúns dos retos que a LOSU consagrou, como o obxectivo do 1 % do PIB para as Universidades”, rematou.

A USC, “motor de progreso”

Pola súa banda, durante a súa intervención, o presidente da Xunta trasladoulle os seus parabéns á nova reitora, poñendo en valor o fito histórico de ser a primeira muller que accede á reitoría nos cinco séculos que ten a universidade. “Celebrámolo e agardamos seguir celebrando moitos máis avances e logros nos próximos anos”, destacou Rueda.

O titular do Goberno autonómico reivindicou a “colaboración intensa” entre a Xunta e a USC e reafirmou o compromiso do executivo galego “cunha universidade pública forte, moderna e accesible”. Mostrou a súa predisposición para que “a USC, e todas as universidades galegas, sigan sendo un motor de progreso e un espazo de oportunidades que acollan e impulsen todo o talento que hai en Galicia”.

Numerosas autoridades e 500 asistentes

Entre as autoridades presentes na cerimonia, que congregou a preto de cincocentas persoas, figuraban o delegado do Goberno en Galicia, a alcaldesa do concello de Santiago e o alcalde de Lugo, os ex reitores da Universidade de Santiago e das outras dúas universidades galegas, a presidenta do Consello Social da USC e o da UVigo, o conselleiro de Educación, Ciencia, Universidades e Formación Profesional, o presidente do Tribunal Superior de Xustiza de Galicia, o fiscal superior de Galicia, a presidenta do Consello da Cultura Galega, a valedora do Pobo, o presidente do Consello Económico e Social e a presidenta da Deputación de Lugo, entre outras moitas.

Equipo reitoral

Este venres tomaron ademais posesión do seu cargo Alicia Villalba Sánchez como secretaria xeral; Roberto Bande Ramudo como vicerreitor de Coordinación do Campus de Lugo; Almudena Hospido Quintana como vicerreitora de Investigación e Ciencia Aberta; Pablo Taboada Antelo como vicerreitor de Profesorado e Innovación Docente; Pablo Durán Santomil como vicerreitor de Economía, Infraestruturas e Sostibilidade; María Reyes Laguna Francia como vicerreitora de Ordenación Académica e Oferta Formativa; Marcelino Maneiro Maneiro como vicerreitor de Innovación e Transferencia do Coñecemento; Lorena Añón Loureiro como vicerreitora de Estudantado, Igualdade, Diversidade e Benestar; e Ana Cabana Iglesia como vicerreitora de Cultura, Lingua e Patrimonio.